ABD’de Joe Biden’ın başkanlığa seçilmesiyle bir arada Türk-Amerikan bağlantıları yeni devrine girdi. Kalın ve Sullivan ortasında gerçekleştirilen birinci temasın akabinde Beyaz Saray, S-400’lerin kaygı yarattığını belirtirken, ABD Dışişleri’nden Boğaziçi Üniversitesi protestolarıyla ilgili de açıklama yapıldı.
Amerikan İlerleme Merkezi’nin (Center for American Progress) Türkiye uzmanı Alan Makovksy son gelişmeler ışığında, Türk-Amerikan ilgileri kıymetlendirdi. Makovksy,“Türk seçmen, seçime kadar S-400’leri unutur, lakin ekonomiyi unutmaz’’ dedi.
ERDOĞAN EKONOMİK AÇIDAN GÜÇ DURUMDA
Alan Makovksy, Türkiye’ye uygulanan CAATSA yaptırımlarını şu formda yorumladı:
“Bu yasa kapsamında yer alan lakin şu evrede şimdi uygulanmamış ekonomik yaptırımlar var. Erdoğan’ın ekonomik açıdan güç bir pozisyonda olduğuna kuşku yok. Ekonomik yaptırımlar ABD’nin S-400 konusunda daha tatmin edici bir sonuç elde etmesi için bir araç olabilir. Çabucak bu yaptırımların uygulanmasını beklemiyorum fakat Türkiye S-400’lerden vazgeçmediği takdirde, 2021 yılı sonuna kadar uygulanması ihtimalini yok saymıyorum.’’
‘GURURU BİR KENARA BIRAKMALI’
Amerika’nın Sesi’ne değerlendirmede bulunan Makovksy, “Türk seçmen için S-400 mü daha değerli yoksa iktisat mi?“ sorusuna, “Bence Türk seçmen için iktisat daha değerlidir. Bir sonraki seçim 2023’te. Türkiye S-400’lerden artık vazgeçerse seçmen bunu o vakte kadar unutabilir ancak ekonomiyi unutmaz. Erdoğan’ın bu bahiste gururunu bir kenara bırakmasının mümkün olabileceğini düşünüyorum” karşılığını verdi.
İNSAN HAKLARI MERKEZDE
Alan Makovksy, Biden idaresinin Trump periyodundan farklı olarak, insan haklarının ABD’nin ulusal çıkarlarının merkezinde yer alması gerektiğini düşündüğüne dikkat çekti.
Alan Makovksy, “İki hafta evvel ABD Selahattin Demirtaş ve Osman Kavala konusunda açıklama yaptı. Bunun Demirtaş konusunda Obama periyodundan bu yana ABD’den gelen birinci açıklama olduğundan neredeyse eminim. İnsan hakları konusunun münasebetlerde baskın öge olacağını sav etmek istemem. ABD-Türkiye bağlantılarında tarihî olarak jeostratejik mevzular evvel çıkmıştır. Bu bu türlü olmaya devam edecek. Fakat bunun değerli bir kısmına insan hakları hususları da eşlik edecek. Bu da bağların genelinin tonunu etkileyecek” kelamlarıyla kıymetlendirdi.
NE KADAR AĞIR BİR CEZA OLUR GÖRECEĞİZ
Halkbank’ın İran’ın yaptırımlarını ihlal etmekle yargılandığı davada, “Halkbank davasında ağır bir ceza gelebilir mi?” formundaki soruya Alan Makovksy şu karşılığı verdi:
“Bu bir yargı süreci. Karar açıklanana kadar ne olacağını bilemeyiz. Lakin birden fazla kişi bankanın hatalı bulunmasını ve para cezası verilmesini bekliyor. Ne kadar ağır bir ceza olur göreceğiz. Lakin 10-15 milyar dolar ya da daha büyük bir ölçü para cezası olabileceğini düşünmek için sebep var. Bu türlü bir para cezasının da Türkiye’nin kredi notunu ve yatırım çekme kapasitesini etkileyecektir.”
Cumhuriyet