CHP’nin gazeteci kökenli Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer, Eylül ayı Basın Özgürlüğü Raporu’nu TBMM’de düzenlediği basın toplantısıyla açıkladı. Raporda dikkat çeken başlıklar şunlar oldu:
60 GAZETECİ HAKİM KARŞISINDA
Gazeteciler Eylül ayını duruşma salonlarında haberlerini savunarak geçirmek zorunda bırakıldı. Farklı kentlerde 60’ın üzerinde gazeteci yeni başlayan ya da sürmekte olan davalarda hakim karşısına çıktı. Duruşmaların değerli kısmı ertelenirken, 14 gazeteci için toplamda 54 yıl mahpus cezası istendi. 2 gazeteci tutuklandı, 6 gazeteci gözaltına alındı. Ortalarında Tele1 Genel Yayın Direktörü Merdan Yanardağ ve gazeteci Alican Uludağ’ın da yer aldığı çok sayıda gazeteci hakkında haber, yazı ve toplumsal medya paylaşımları nedeniyle cürüm duyurusunda bulunuldu, soruşturmalar açıldı.
EN KARANLIK AY
Tele 1 ve Halk TV RTÜK kararlarıyla 5’er gün karartıldı. Ayrıyeten Meltem Tv, Haber Küresel, Meltem Tv, Tele1 ve FoxTv’ye idari para cezaları verdi. Çakırözer, “Televizyon ekranlarının 1 ay içinde 10 gün boyunca karartılması sansürdür. Bu ceza basın kuruluşlarının ve gazetecilerin basın ve söz özgürlüğünü engellerken, halkın da haber alma hakkını elinden almakta. Gerçekleri öğrenme, haber alma hakkımıza yapılan bir darbedir. RTÜK artık televizyon kanalları, gazeteler ve gazeteciler üzerindeki iktidar sopalığından artık vazgeçmelidir” dedi.
İÇERİK KALDIRMA TALEBİ SİYASETÇİDEN
Eylül ayında internet sitelerine ve dijital mecralardaki haberlere yönelik erişim yasakları sürerken, TBMM’den Temmuz sonunda çıkan dijital mecralar düzenlemesi kapsamında içerik kaldırma talepleri de artık basın kuruluşları tarafından yerine getirilmeye başlandı. Bilhassa siyasetçilerin kendileriyle ilgili yolsuzluk, taciz, tecavüz, torpil tezlerini husus alan haberlere yönelik ‘içerik kaldırma’ taleplerindeki artışa raporda dikkat çekildi. Tabir Özgürlüğü Derneği’nin ‘EngelliWeb’ raporlarına nazaran, ‘Okul yapılması koşuluyla bağışlanan arazinin Medipol hastanesine devri’ hakkındaki Birgün, Cumhuriyet ve Yeniçağ’da yapılan haberler, Bahçelievler Belediyesi’nin besin ihalesinin siyasetçilerle bağına ait BirGün’de yer alan haber, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın 50 bin dolarlık Hermes marka çantası ile ilgili haberler hakkında erişim engelleme kararlarının yanı sıra bu kararlara ait erişim engelleme kararı haberleri de engellendi. COVID-19 test kiti üreten şirket ve sahibinin siyasi irtibatlarına ait Cumhuriyet’in haberine de erişim pürüzü getirildi.
DÜNYA ARAŞTIRDI, TÜRKİYE YASAKLADI
Tüm dünyada yüzlerce gazetecinin ortaya çıkardığı yolsuzluk haberlerinin Türkiye’de erişimine mani getirildi. Ülkeler ortasındaki kara para trafiği ve bankaların bu trafikteki rolünü ortaya çıkaran ABD Hazinesi’ne bağlı Mali Hataları Araştırma Ağı’na (FinCEN) ilişkin evrakların Türkiye ile ilgili kısımlarını yayımlayan DW Türkçe, TELE1 ve Courthouse News Service’e erişim pürüzü getirildi. Çakırözer, “Tüm dünyanın konuştuğu skandalı Türkiye’de konuşamaz hale geldik. Bu da Türkiye’nin demokrasinin, hukuk devletinin ve yolsuzlukları sorgulama yeteneğinin ne kadar düşük olduğunu ortala koymakta” dedi.
YARINDAN İTİBAREN TOPLUMSAL MEDYAYA DA SANSÜR
Çakırözer internet sitelerine yönelik içerik kaldırma ve erişim engelleme taleplerinin 1 Ekim itibariyle toplumsal medyaya da yöneleceğini belirterek şunları söyledi: “Şu anda haber sitelerine yönelik bu keyfi erişim engelleme ve içerik kaldırma talepleri 1 Ekim itibariyle yani yarından itibaran toplumsal medya ağ sağlayıcılarından da istenecek. Facebook, twitter, instagram üzere toplumsal medya platformları kanunda getirilen kuralları kabul ettiklerinde milyonlarca yurttaşın tabir özgürlüğü elinden alınacak. Artık yurttaşların toplumsal medyadaki en doğal, günlük paylaşımlarına da baskı, sansür yasaklama getirilecek. Beşerler artık kanılarını paylaşmaktan korkar hale gelecek” dedi.
GAZETECİLER SIYASALLARIN AMACINDA
TAHLİYELERE KARŞIN CEZA YAĞDI
HABER YAPMAK KABAHAT OLMAKTAN ÇIKARILMALI
Gazeteciler Müyyeser Yıldız ve İsmail Dükel hakkında hazırlanan iddianame ile iki gazeteci hakkında 5 yıl ile 17 yıl ortasında mahpus cezası istenmesini de eleştiren Çakırözer “Haber yaptılar, telefonda konuştular diye 17 yıla kadar mahpus cezası kabul edilemez. İddianameyi kabul eden duruşma bir an evvel Müyesser Yıldız’ın tahliyesine karar vermeli, sonra da gazetecilerin beraatlerinin yolunu açmalıdır. Haber yapmak, tenkitte bulunmak artık Türkiye’de kabahat olmaktan çıkarılmalıdır” dedi. Çakırözer, gazeteci ve muharrir Ahmet Altan cezaevinde 4. yılını tamamladığını hatırlatarak, “Onunda iddianamesinde haber ve yorumlar dışında bir şey bulunmamakta. Derhal özgürlüğüne kavuşmalı” dedi.
BERBEROĞLU ve YIPRANMA HAKKI ÖNCELİK OLMALI
Çakırözer, İstanbul Milletvekili Enis Berberoğlu hakkında Anayasa Mahkemesi’nin verdiği hak ihlali kararını hatırlatarak, Berberoğlu’nun bu karar sonrasında Meclis’teki vazifesine devam etmesi gerektiğini belirtti.
Gazetecilerin yıpranma hakkını da hatırlatan Çakırözer, “Gazeteci meslektaşlarım güç koşullar altında halkın haber alma hakkı için çaba veriyor. Gazeteciler için Meclis’te verdiğimiz kanun teklifimiz bekliyor. Buradan tüm siyasi partilere bir sefer daha takviye davetinde bulunuyorum. Meclis açılır açılmaz gazetecilerin yıpranma hakkına ait düzenleme TBMM Genel Kurulu’na getirilmelidir” dedi.
MEVCUT MISYONLARINI EKSİKSİZ YERİNE GETİRMELİ
Çakırözer, Eylül ayında Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle Cumhurbaşkanlığı Irtibat Başkanlığı bünyesinde Stratejik Irtibat ve Kriz Idaresi Dairesi Başkanlığı kurulması ve Irtibat Başkanlığı’nın yetki alanlarının genişletilmesine ait değerlendirmelerde de bulunarak, “ Bağlantı Başkanlığı, diplomat ve istihbaratçı rolüne soyunmadan evvel, mevcut vazifelerini eksiksiz yerine getirmelidir. Vilayetle de Türkiye’nin algısı üzerine çalışmak istiyorsa, ülkede basın özgürlüğünün tam ve eksiksiz hayata geçmesine katkı sağlamalı. Basın kuruluşlarının baskı, sansür ve ambargolar olmaksızın halkın haber alma hakkı için hür bir ortamda çalışmasını sağlamalıdır” diye konuştu.
Cumhuriyet