MHP Genel Lideri Devlet Bahçeli’nin “idam geri getirilsin” çıkışına reaksiyon gösteren hukukçular, idam tartışmasını “gereksiz ve saçma bir tartışma” olarak pahalandırıyor. İdam düzenlemesinin Türkiye’nin imzaladığı memleketler arası mutabakatlara ters olduğunu hatırlatan hukukçular, “Türkiye’nin o kadar sorunu varken mevt cezasını tartışmak kadar saçma bir şey olamaz. Siyasetçiler diğer şeylerle uğraşmalıdır. İdam cezası üzere temel bir sorunu Ayasofya’da olduğu üzere iç siyaset aleti olarak kullanmak büyük bir ayıptır” görüşünü lisana getirdi.
Türkiye’de 34 yıldır fiilen uygulanmayan ve 18 yıldır da hukuken bulunmayan idam, bir vakitler seçim mitinglerinde ip gösteren MHP Genel Lideri Devlet Bahçeli tarafından tekrar gündeme getirildi. Akabinde TBMM Lideri Mustafa Şentop “Belli hatalarda olması gerektiği kanaatindeyim”, AKP Küme Başkanvekili Cahit Özkan “Vatandaşımız istiyorsa biz de parlamentoda bunun gereğini yapmak zorundayız” diyerek Bahçeli’ye takviye verdi. Türkiye’nin eski AİHM yargıcı Istek Türmen, ceza hukukçusu Prof. Köksal Bayraktar ve İstanbul Barosu’nun eski liderlerinden hukukçu Turgut Kazan, idam tartışmasını Cumhuriyet’e kıymetlendirdi.
‘DEVLET İNSANI KORUR’
– Istek Türmen: Ben bunların önemli olduğuna inanmıyorum. Gündemi meşgul etmek için yapıyorlar. İşin etik tarafını bir tarafa bıraktığımızda bile devlet adam öldürür mü? Öldürmez. Devlet insanlarını korumakla yükümlüdür. Hukuken ise idamın getirilmesi imkânsız görülüyor. Türkiye idam sıkıntısını AKP vaktinde halletti. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin idamı yasaklayan iki tane protokolü var. 6 ve 13 sayılı protokoller. 6 sayılı protokol yasakladı lakin savaş vakti müsaade verdi. 13 sayılı protokol ise mutlak yasaklandı. ‘Savaş vakti barış vakti her şart altında idam yasaktır’ dedi. Bu protokolü AKP imzaladı ve taraf oldu. Bu protokoller Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AİHS) ayrılmaz modülleridir. İdamı getirmek için 13 sayılı protokolden çekilmek lazım. AİHS’denden de hasebiyle çekilmiş oluyorsunuz. Mukaveleden çekilebilirsiniz ancak Avrupa Kurulu üyeliğiniz de sona eriyor. Avrupa Kurulu üyeliği sona ererse bütün kıymetlerle irtibatınızı kesiyorsunuz. Türkiye’nin değişik bir ülke olması kelam konusu burada.
‘GERİYE DÖNÜŞ’
– Prof. Köksal Bayraktar: Son derece yanlış bir yaklaşım. Mevt cezasının ne kadar yırtıcı ne kadar insanlığa karşıt olduğu bilinen bir gerçek. 21. yüzyılın niyeti içerisinde buna yer vermek ve bunu tartışmaya açmak kadar kusurlu bir şey olamaz. Türkiye’nin o kadar sorunu varken toplumsal, iktisadi, kültürel sorunlar üzere, vefat cezasını tartışmak kadar saçma bir şey düşünemiyorum. Türkiye idamı kaldırdı. Artık tekrar geriye dönmek hem hukuken geriye dönüş olacaktır hem insanın gelişmesi tarafından geriye dönüş olacaktır. İnanılmaz bir şey. Halk isterse biz bunu kabul ederiz ne demek? Halkın isteği nasıl aşikâr olacak? Hangi devrin halkı, hangi yörenin halkı? Bence siyasetçiler öbür şeylerle uğraşmalıdır.
‘ İÇ SIYASET ALETİ OLARAK KULLANMAK YANLIŞ’
– Turgut Kazan: Büyük hukukçu Cahit Özkan, bir hukukçular derneği lideriydi. Herhalde hukuk fakültesinden de mezun olmuş bir arkadaş. Lakin Fenerbahçe Ordu Meskeni önünde ‘generalleri teslim edin’ diye basın açıklaması yapan bir hukukçu. Şayet idam olsaydı teslim edin dediği generaller idam edilecekti demek ki. Bu türlü bir hukukçu. İdam üzere temel bir sorunu Ayasofya’da olduğu üzere iç siyaset aleti olarak kullanmak büyük bir ayıptır. Artı o denli bir değişikliği yapamazlar o denli bir çoğunlukları yoktur. Bu, evvel anayasa değişikliğini gerektirir. Evvel bir anayasayı okusunlar… İdamı düşünmek ilkelliktir. Hangi kabahat için düşünüyorlarsa düşünsünler idam asla o hataların işlenmesine mani olamaz. İdam getirilirse büyük acılar yaşanan kimi örneklerde olduğu üzere sonunda muhaliflere uygulanır. Siyasi iktidar kimse ona karşı olanlara uygulanır… Türkiye geçmişte darbelerden sonra daima örneğini yaşamıştır.
Cumhuriyet