1. Haberler
  2. Ekonomi
  3. Küresel salgın insanların para harcama alışkanlıklarını nasıl değiştirdi?

Küresel salgın insanların para harcama alışkanlıklarını nasıl değiştirdi?

featured
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Carnegie Mellon Üniversitesi İktisat ve Psikoloji Profesörü George Loewenstein, yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgınının beşerler ve şirketlerin davranışları üzerinde tesirli olduğunu belirterek, salgın devrinde tasarrufun arttığını, hanehalkı harcamalarının kesimlere nazaran dağılımında ise değişime neden olduğunu söyledi.

Davranışsal Karar Araştırma Merkezi’nin eş yöneticisi de olan Loewenstein, davranışsal iktisatta salgın süreci ve tasa seviyesinin sosyoekonomik karar alma davranışlarına tesirine ait değerlendirmelerde bulundu.

İnsan davranışlarının salgının gidişatında büyük rol oynadığına işaret eden Loewenstein, davranışsal iktisadın; insan davranışlarına odaklandığını ve insanları neyin harekete geçirdiği ya da riskleri nasıl algıladıkları konusunda klasik iktisattan çok daha gerçekçi bir anlayışa sahip olduğunu vurguladı.

Loewenstein, “Davranışsal iktisat, potansiyel bir salgının insan davranışıyla ilgili rastgele bir boyutuyla ilişkilendirilebilir” dedi.

İnsanların “dar görüşlü” olduğu fikrinin davranışsal iktisadın temalarından biri olduğunu vurgulayan Loewenstein, “insanların çoklukla yangınlarla gayret ettiğini lakin bunları önlemekte iyi olmadığı” örneğini verdi.

Loewenstein, “Davranışsal iktisat, hükümetleri salgın öncesinde düşündürmek ve gelecek salgınların meydana gelmemesi için tedbirler almak için kullanılabilir. Salgın meydana gelirse dahi daha hazırlıklı oluruz” dedi.

“SALGINDA TASARRUF ARTTI”

Davranışsal iktisadın insanların maske takması, aşıya karşı olan isteksizliğin üstesinden gelinmesi, aşılamanın teşvik edilmesi üzere bahislerde kullanılabileceğini aktaran Loewenstein, aşıya karşı olan insanlara aşı olmaları için para ödenmesinin iyi bir şey olarak algılanmayacağını, bir şey yapılması karşılığında verilen paranın insanların kendi çıkarlarına olmayacağını düşünmelerine neden olacağını kaydetti.

Loewenstein, “Bunun yerine, ‘aşı olursanız, tiyatroya gidebilirsiniz yahut işe gidebilirsiniz’ üzere örtülü teşvikler daha mantıklıdır. Bu mantıklı bir müdahale. Zira beşerler aşı olmazsa öbür insanları ve kendilerini riske atarlar. Yani birebir vakitte aşı olmak; aşı olmak için teşvik yaratıyor. Zira aşı olmazsanız işe gidemezsiniz yahut hoşlandığınız etkinliklere katılamazsınız” dedi.

Salgının insan davranışları ve seçimlerine tesirine de değinen Loewenstein, şöyle devam etti:

“ABD’deki en büyük sürpriz, tasarruf oranının artması oldu. Bunu rastgele bir ekonomistin iddia ettiğini sanmıyorum. Seyahat yahut restoranda yemek yeme üzere birçok kıymetli boş vakit aktivitesi yapılamaz hale geldi. Beşerler harcama yapıyorlar fakat seyahat ve restoran harcamalarındaki azalmayı telafi edecek ölçüde değil. Bu nedenle tasarruf oranı, en azından ABD’de çoğunlukla seyahat üzere şeylere çok para harcayan varlıklı beşerler tarafından yapılmasına karşın dramatik bir halde arttı. Beşerler tüketim mallarına daha fazla para harcıyor. Mesken dışında konser, tiyatro üzere cümbüşler, seyahat ve restoranlarda yapılan harcamalar azaldı. Salgın, harcamayı farklı bölümler ortasından yine dağıtıyor. Dallar ortası muazzam bir değişim yarattı. Rastgele bir iktisadın apansızın ahenk sağlaması güç. Beşerler kimi büyük kategorilere para harcamıyor, başka kategorilere biraz daha fazla harcıyor. Hasebiyle iktisatların bu tıp şeylere alışması vakit alır.”

Salgın sona erdiğinde kimi restoranların kapanmış olacağını ve hava yolu şirketlerinin seyahat hizmetlerinde kesintiye gideceğini belirten Loewenstein, bu durumun “acı verici” öbür düzenlemeleri getireceğini söyledi.

“İNSANLAR, DAVRANIŞLARINI DEĞİŞTİRMELİ LAKİN MUHTEMELEN ÇOK FAZLA ENDİŞE KALINTISI OLACAK”

George Loewenstein, birçok siyasetçinin salgını atlatmak için ekonomik faaliyeti süratle durdurmak üzere hareketleri uygulamada isteksiz davrandığını tabir ederek, “Bence beşerler yeni şartlara hayli ahenk sağlayabiliyor. Beşerler, 2 aylık bir kapanma ile başa çıkabilirdi. Bence siyasetçiler çok temkinli davrandılar, insanların ne kadar uyumlu olabileceğini hafife alıyorlar” dedi.

Loewenstein, virüsün ortaya çıktığı Çin’de hükümetin aldığı süratli ve radikal tedbirlerin tesiriyle ülkenin, şu anda aksamaların yaşandığı ekonomilere mal tedarik ettiğini söyledi.

Hükümetlerin bundan ders çıkarmasını umduğunu tabir eden Loewenstein, “Belki bir sonraki salgında, siyasetçiler insanların ahenk yeteneğini dikkate alacak. Hayatı yarı yarıya durdurmak ve salgınla çabada tesirli olmayan gevşek tedbirler almak yerine daha süratli ve daha kararlı adımlar atmaya hazır olacaklardır” dedi.

Loewenstein, herkesin aşılanmasıyla riskin düşeceğini aktararak, şunları kaydetti:

“İnsanlar, davranışlarını değiştirmeli ancak muhtemelen çok fazla kaygı kalıntısı olacaktır. Aşı olan beşerler, aşı olmadan evvelki üzere davranıyorlar. Aşı olduktan sonra davranışınızı değiştirmek mantıklı, riskleriniz kıymetli ölçüde azalıyor. Arkadaşlarınızla bir ortaya gelmeye yahut ailenizi ziyaret etmeye daha istekli olmalısınız. Davranışsal iktisadın öngördüğü şeyin, gidişatın eski haline dönmesinin biraz vakit alacağı olduğunu düşünüyorum.”

“NİHAYETİNDE EVVELKİNDEN ÇOK DA FARKLI OLMAYAN HAYATA GERİ DÖNECEĞİZ”

Carnegie Mellon Üniversitesi İktisat ve Psikoloji Profesörü Loewenstein, yeni olağanın nasıl olacağına ait değerlendirmelerde bulunurken, “Aşıya dirençli mutasyonlar ortaya çıkmazsa sanırım nihayetinde eskisinden çok da farklı olmayan hayata geri döneceğiz” tabirlerini kullandı.

Loewenstein, uzaktan çalışmanın artacağını, salgında birçok şirketin çalışanlarının uzaktan çalışarak da epeyce verimli olabileceğini gördüğünü belirterek, “Eminim salgın sırasında yaşananlar, şirketleri ve insanları yeni hallerde davranmaya ve bu yeni yollardan bir şeyler öğrenmeye zorladı” dedi.

Salgın devrinde artan işsizliğe dikkati çeken Loewenstein, araştırmaların, ekonomik sakinlik ya da salgın hastalıktan kaynaklansa bile bir mühlet işsiz kalmanın insanların hayat uzunluğu beklentileri için iyi olmadığını gösterdiğine işaret etti.

Loewenstein, güçlü ile yoksul ortasındaki farkın halihazırda dayanılmaz olduğunu belirterek, salgında bunun daha da berbata gittiğini söyledi. Üst seviye mesleklerin uzaktan çalışmaya daha elverişli olduğunu aktaran Loewenstein, varlıklı insanların salgında birikimlerini artırdığını, düşük gelirli insanların ise salgında uzun vadeli hasarlara neden olabilecek halde kayıp yaşadıklarını lisana getirdi.

“DAVRANIŞSAL İKTİSAT, DAHA ÜST SEVİYE SİYASET SÜRECİNE DAHİL OLMAYA BAŞLAYACAK”

George Loewenstein, davranışsal iktisadın geleceğine ait değerlendirmelerde bulunurken, “Davranışsal iktisadın, daha üst seviye siyaset sürecine dahil olmaya başlayacağını ve nudge’nin (dürtü) ötesine geçeceğini düşünüyorum. Beşerler davranışsal iktisat ve siyaset hakkında düşündüklerinde çoklukla akıllara ‘nudge’ geliyor. Bence davranışsal iktisat, çok daha yüksek seviyede katkı sağlayabilir” biçiminde konuştu.

Davranışsal iktisatta bir öteki değerli bahsin ise insan dikkatinin sonlandırılması olduğuna işaret eden Loewenstein, “Genelde karşılaştığımız en büyük kısıtlama olarak vakit ve parayı düşünürüz. Lakin bence davranışsal iktisat, insanların düşünme ve davranışları üzerinde üçüncü bir büyük kısıtlama olduğu fikrini ortaya atacak ve bu da dikkattir. Bu internet çağında çok önemli” dedi.

Cumhuriyet

0
mutlu
Mutlu
0
_zg_n
Üzgün
0
sinirli
Sinirli
0
_a_rm_
Şaşırmış
0
vir_sl_
Virüslü
Küresel salgın insanların para harcama alışkanlıklarını nasıl değiştirdi?
Yorum Yap

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.
Giriş Yap

Habereturk.Com ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin
escort bayangaziantep escortmersin escort alanya eskortankara escort ankara escort eryaman escort eryaman escort Antalya Seo tesbih ankara escort Çankaya escortKızılay escortOtele gelen escortAnkara rus escort
Hemen indir WordPress Temalarkaynarca Haber ferizli Haber