Getty ImagesKürtajın bayanların kendi kararı olduğunu savunan bir gösterici “Kürtaj insan hakkıdır” yazan bir pankart tutuyor.
Polonya Anayasa Mahkemesi, fetüsün kusurlu olduğu durumlarda yapılan kürtajların da anayasaya karşıt olduğuna hükmetti.
Avrupa’nın en katı kürtaj maddelerinden birine sahip ülkede en üst mahkemenin aldığı bu karar, artık kürtajın neredeyse büsbütün yasaklandığı manasına geliyor.
Ülkede bundan bu türlü yalnızca ensest, tecavüz ve annenin sıhhati risk altındaysa kürtaja yasal olarak müsaade verilecek.
Ülkede 1993 tarihli bir mahkeme kararı, fetüste önemli kusur olması durumunda kürtaja müsaade veriyordu. Polonya’daki kürtaj hadiselerinin yüzde 98’inin bu karara dayandığı biliniyor.
Fakat hükümetteki milliyetçi Hukuk ve Adalet Partisi milletvekilleri bu kararı geçen yıl, üyelerinin birçok iktidar tarafından atanmış olan Anayasa Mahkemesi’ne taşımıştı.
Polonya merkezli Helsinki İnsan Hakları Derneği’nden avukat Malgorzata Szulecka “Tamamen haksız bu karar bayanlara insanlık dışı muamelenin önünü açacaktır” diyerek karara reaksiyon gösterdi.
Karar öncesi milletlerarası insan hakları ve bayan dernekleri ortak bir bildiri yayımlayarak 1993 tarihli yasaya yapılan itirazın hükümetin bayan haklarına yaptığı daima atakların bir devamı olduğunu ve yargının bağımsızlığını zayıflattığını belirtmişti.
Ülkedeki bayan hakları örgütleri de hükümete kürtaj maddelerini daha da katılaştırmama daveti yapıyordu.
Polonya’da 2016’da da kürtajın büsbütün yasaklanması gündeme gelmiş, tasarı geniş çaplı protestolara neden olmuş ve bayanlar reaksiyon olarak greve gitmişti.
Yasa tasarısı yansılar üzerine parlamentoda yapılan oylamada ezici bir çoğunlukla reddedilmişti.
Kamuoyu araştırma şirketi Ipsos’un 2020 tarihli araştırmasına nazaran Polonya’da halkın yüzde 27’si bayanın istemesi halinde kürtaja müsaade verilmesini savunuyor. Kürtaja katiyen müsaade verilmemesi gerektiğini düşünenlerin oranı ise yüzde 9.
Cumhuriyet