Getty Images
Eski Diyarbakır Barosu Lideri Tahir Elçi’nin 28 Kasım 2015’te Sur ilçesinde yaptığı bir basın açıklamasından sonra silahlı çatışmada başından vurularak öldürülmesiyle ilgili dava bugün Diyarbakır’da başladı.
Yaklaşık 5 yıl süren soruşturmada 3 başsavcı değişti ve 40 sayfalık bir iddianame hazırladı.
10. Ağır Ceza Mahkemesi’nin 3 Nisan 2020’de kabul ettiği iddianamede, Başlıkçılarbaşı’nda PKK’lılarca öldürülen polis memurları Cengiz Erdur ve Ahmet Çiftaslan’ın davası da Elçi’nin davasıyla birleştirildi.
Sanıklar kim, hangi cezalar talep ediliyor?
İddianame evrakında 3 polis ile PKK üyesi olmakla suçlanan bir kişi sanık olarak geçiyor.
PKK üyeliğiyle suçlanan ve firari olan Uğur Yakışır, “İki polisi öldürmek, ülke birliğini ve bütünlüğünü bozmak”tan 3 kere ağırlaştırılmış müebbet, Elçi’yi “olası kastla öldürmek”ten 20 yıl, polis memuru S.T yi “öldürmeye teşebbüsten” 20 yıl ve “izinsiz silah bulundurmaktan” 5 yıl olmak üzere, toplam 3 kere ağırlaştırılmış müebbet ve 45 yıl mahpus istemiyle yargılanıyor.
Üç sanık polis F.T, M.S. ve S.T. için ise “bilinçli taksirle mevte sebebiyet vermek”ten 2 yıldan 6 yıla kadar mahpus cezası isteniyor.
İddianamede neler var?
İddianamede hadise günü orada bulunan 24 polis ile PKK üyeliğiyle suçlanan Temiz Gürkan ve Uğur Yakışır’ın itirafları ve beyanları da yer alıyor. Beyanlarda “Tahir Elçi’nin daima olarak barış istediğini söylemesi nedeniyle savaş stratejisi gereği örgüt tarafından verilen kararla öldürüldüğü” sav edildi.
Diyarbakır Barosu’nun Londra Üniversitesi’nde faaliyet gösteren Forensic Architecture Goldsmiths isimli enstitüden vakası ile ilgili 13 Aralık 2018 tarihinde bilimsel yollarla hazırlattığı görsel ve işitsel data tahlil raporu da iddianamede yer aldı.
Rapora nazaran Tahir Elçi’nin “saat yaklaşık 10:55’te 7 saniye 12 karelik bir müddet diliminde tek bir mermi ile vurularak öldürüldüğü, örgüt mensuplarının ikisinin de öldürücü atış yapmış oldukları” tespitine yer verildi.
Sanık polislerin sözünde ne var?
Kuşkulu üç polisten biri olan F.T, 10 Ocak 2020 tarihinde verdiği sözde küme amiri olarak misyon yaptığını, örgüt üyeliğiyle suçlanan ikinci kişinin sokağa girdiği sırada kendilerine ateş açınca, şahıs kaçıncıya kadar ona ateş ettiğini söyledi.
Silahında 15 adet mermi olduğunu, kaç el ateş ettiğini hatırlamadığını söyleyen F.T, şahsa ateş ettikten sonra şarjörde mermi olup olmadığını hatırlamadığını, iki şahıs vaka yerinden geçtikten sonra sokağın ortasına gerçek cami kapısının hizasına geldiğini, bu sırada Dört Ayaklı Minare’nin art ayaklarında bir şahsın yerde yattığını gördüğünü aktardı:
“Ben şahsın baro lideri olduğunu sonradan öğrendim… Tahir Elçi’nin vurulma anını görmedim. Çünkü Tahir Elçi’ye ben ateş etmedim. Tahir ELÇİ benim atış menzilimde değildi ve bu şahsı kimin vurduğunu görmedim. Suçlamaları kabul etmiyorum”

Elçi’nin yaptığı Kürtçe açıklamayı Türkçe’ye çevirmekle misyonlu polis memuru M.S de 10 Ocak 2020 tarihinde verdiği sözde, silah seslerini duyduktan sonra sokağa kaçan iki örgüt mensubunu gördüğünü, geridekinin sağ elinde silah olduğunu ve sokağa koşarken ateş ettiğini, bunun üzerine silahını bu şahsın ayağında doğrultarak ateş etmeye çalıştığını lakin şarjörü tam olarak takılı olmadığı için silahın ateş almadığını söz etti:
“Silaha alttan vurarak şarjörü sabitledim. Bunun üzerine birinci atışımı şahsın ayağına hakikat yaptım. Şahıs benim hizama geldiğinde tam bana silahı fırlatacağı sırada, silahı ateşlememle şahıs sokağın öbür tarafında duvar tarafına sendeleyerek gitti. O biçimde duvar kenarından koşmaya başladı. Bu atıştan sonra 2-3 atış daha yaptım. Çünkü mermim bitmişti. Hatırladığım kadarıyla silahımda 15 adet mermi bulunmaktaydı. Ben son atışı yaptığımda yüzüm Dört Ayaklı Minarenin tam karşısındaki duvara bakıyordu. Hakeza amaç çizgimde son baktığım yerdi. Son atışı yaptığım anda göz ucuyla Dört Ayaklı Minarenin ayağına baktığımda bir şahsın yerde yattığını gördüm. Birinci anda bu şahsın Tahir Elçi olduğunu anlamamıştım. “
9 Ocak 2020 tarihinde söz veren üçüncü kuşkulu polis memuru S.T ise silah seslerini duyduktan yaklaşık bir dakika sonra birinci örgüt mensubunun önünden geçtiğini görünce ona ateş ettiğini, ikinci şahıs da geçince ona da 5-6 el ateş ettiğini, ikinci şahsın ardı dönük bir vaziyette kendisine yanlışsız bir el ateş ettiğini, sol karın boşluğumdan yaralandığını belirtti:
“Sol karın boşluğumdan giren mermi belimden çıkmıştı. Buna ait raporlar vardır. Ben yaralandıktan sonra bulunduğum yere çöktüm. Rastgele bir halde ateş etmedim. Ben hadise anında Tahir Elçi’yi görmedim.”
Her üç kuşkulu polis de suçlamaları kabul etmeyip Tahir Elçi’nin vurulma anını görmediklerini, onu vuran kişi ya da şahısları de bilmediklerini, hadise anında silahlı şahsı durdurmak emeliyle ateş ettiklerini söylüyor.
Diyarbakır Barosu Lideri: Faili meçhul cinayet haline getirip kapatma üzere bir eğilim vardı
Soruşturma sürecinin beş yıla yayılmasının olağan bir durum olmadığını söyleyen Diyarbakır Baro Lideri Cihan Aydın “kamu vazifelilerinin kuşkulu olduğu ya da suçlandığı davalarda bir cezasızlık politikası” olduğunu savundu.
Bu müddet zarfında soruşturma giren tek yeni şeyin Diyarbakır Barosu’nun Londra’da hazırlatmış olduğu rapor olduğunu belirten Aydın “Onun dışında soruşturma makamının bu belgeye bir katkısı olmadı” dedi:
“Niye bu kadar beklediler derseniz, sanki bu gecikmenin altında bir cezasızlık fikri var mı, elbette var, sebep buydu. Bu belgeyi bir formda kapatma, bir faili meçhul cinayet haline getirip kapatma üzere bir eğilim vardı. Lakin Diyarbakır Barosu’nun ve dost kurumların ağır çabasılarıyla süreci buraya kadar getirebildik fakat bu bitmedi, daha yeni başlıyor. Zira yargılama sürecine biz avukatlar daha ağır bir formda katılabiliyoruz.”

Kuşkulu üç polisin hala vazifelerinin başında olduğunu belirten Aydın, “Bu memurlar, davada kanıt toplamakla vazifeli teşkilatın içinde yer alıyor” diyerek bu durumun kanıtları sağlıklı bir biçimde toplanması önünde büyük bir mani olduğunu savundu.
Sanıkların tamamının SEGBİS ile dinlenmesi için mahkemenin koyduğu orta karara karşı Diyarbakır Barosu, geçen hafta sanıkların duruşma salonunda hazır bulunması gerektiğini istikametinde itirazda bulundu lakin mahkeme bu hususta şimdi bir karar vermedi:
“İtirazımızın sonucunu öğrenemedik lakin biz bu davadaki tüm aktörlerin duruşma salonunda hazır bulunması, tarafların çapraz sorgu yapması üzere taleplerimizi yenileyeceğiz zira aslında makûs yapılmış bir soruşturma süreci, esasen iyi yapılmamış bir vaka yeri inceleme tutanağı ile karşı karşıyayız. Bir de sanıkların mahkemeden kaçırılması başka bir krize sebep olur… Buradaki gayretimiz, yalnızca duruşma salonunda değil, şayet adil olmayan bir karar çıkarsa, öteki yargı mercileri önünde de, AYM, tahminen AİHM önünde de bu çabayı sonuna kadar sürdüreceğiz”
Avukat Neşet Girasun: Nerdesye laf olsun diye hazırlanmış bir iddianame
Tahir Elçi’nin ortağı ve Tahir Elçi Vakfı Lider Yardımcısı olan avukat Neşet Girasun da davada Elçi ailesinin avukatlığını yapacak 25 isimden biri. Avukat Neşet Girasun da, sıhhatsiz bir soruşturma yapıldığını ve 4,5 yıldaki aksaklıkların, hukuksuzlukların, isteksizliğin eseri olan bir iddianamenin ortaya çıktığını savundu.
Neşet Girasun, “Hem hukuken hem de beklentilerimizi karşılamayan sıhhatsiz bir iddianame hazırlandı, yargılamada iddianame dikkate alınacağı için bu durum, yargılamanın olumsuz seyretmesine sebebiyet verecektir lakin Tahir Elçi’nin ailesinin avukatları, dostları ve Diyarbakır Barosu olarak bu türlü bir gidişata mani olmak için çaba edeceğiz” dedi.
Girasun da, Aydın üzere, öldürülen iki polis memuru evrakının Elçi evrakı ile birleştirilmesinin yanlış olduğunu savundu:
“MOBESE kayıtlarından polis memurlarının kim tarafından öldürüldüğü açıktı fakat buna karşın 4,5 yıl boyunca bu hadiseyle ilgili bir iddianamenin düzenlenmeyip, Tahir Elçi davasıyla birleştirilmesi, tabiri caiz ise problemin sulandırılması manasına geliyor ve bu durum soruşturma makamının soruşturmaya ciddiyetsizliğini de gösteriyor. Neredeyse laf olsun diye bir iddianame düzenlenmiş diyebiliriz. Tahir Elçi’nin kişiliği, orada bulunma sebebi, beklenen failleri dikkate alındığında, bu halde bir kurgu iyi niyetli bedellendirilemez. Elçi’yi öldüren kurşunun örgüt mensuplarının silahından çıkmadığı imgelerden net anlaşılıyor, bu türlü bir realiteye karşı bu türlü bir iddianame düzenlemek berbat niyetli bir yaklaşımdır.”
Cumhuriyet